Minister Kierwiński podpisał dzisiaj rozporządzenie w sprawie transkrypcji aktów małżeńskich zawartych za granicą. Na ten krok czekało wielu małżonków, przestój w tej sprawie budził spore emocje, dobrze więc, że lokalne samorządy zaczęły deklarować w końcu pełną gotowość do wsparcia mieszkańców. Do grona włodarzy aglomeracji dołączyły właśnie władze Gdyni, wskazując na konieczność otwartego podejścia do obywateli czekających na zmiany.
O bierności administracji Gdyni i Sopotu pisaliśmy już kilkukrotnie, ostatnio wczoraj. A dzisiaj – w wydanym oświadczeniu (które również otrzymaliśmy od Rzecznika Miasta) – gdyński Urząd Stanu Cywilnego zapowiedział oficjalnie rozpoczęcie przyjmowania wniosków o transkrypcję od par, które zdecydują się na dopełnienie formalności jeszcze przed formalnym wejściem w życie rządowego rozporządzenia.
Temat jest bardzo delikatny, dotyczy spraw bardzo osobistych, dlatego też wymaga dużej wrażliwości i otwartości w podejściu. Tak do sprawy podchodzimy w Gdyni. Doświadczenia z innych miast w Polsce pokazują, że wymaga on pilnego uporządkowania, jednak już teraz można i powinno się szanować potrzebę tych osób, którym zależy na wykonaniu szybkiej transkrypcji – mówi Aleksandra Kosiorek, prezydent Gdyni.
Do momentu wejścia w życie nowych przepisów, każda transkrypcja zagranicznego aktu stanu cywilnego będzie realizowana wyłącznie w ramach indywidualnego postępowania administracyjnego. Procedura ta rusza na wniosek osoby uprawnionej, po szczegółowej analizie dokumentów. Zainteresowani mogą składać wnioski wraz z wymaganymi tłumaczeniami w dowolnie wybranym urzędzie stanu cywilnego na terenie kraju.
Obecnie do urzędu w Gdyni nie wpłynął jeszcze żaden wniosek dotyczący transkrypcji zagranicznego aktu małżeństwa osób tej samej płci. Rekomendujemy, aby wnioski o transkrypcję zagranicznych aktów małżeństw osób tej samej płci były składane po wejściu w życie nowego rozporządzenia dostosowującego wzory dokumentów z zakresu rejestracji stanu cywilnego. Dzięki temu akty małżeństwa będą mogły zostać sporządzone zgodnie z nowymi wymaganiami dotyczącymi wzorów dokumentów – wskazuje Inocenta Nycz, kierownik Urzędu Stanu Cywilnego w Gdyni.
Mimo otwartej postawy lokalnych urzędów, eksperci i praktycy sugerują moment wstrzymania się z procedurami do czasu pełnego wdrożenia systemowego. Pozwoli to uniknąć komplikacji związanych ze starymi formularzami. Co więcej, przedstawiciele rządu wyraźnie zaznaczają, że nowe rozporządzenie ma charakter wyłącznie techniczny i nie modyfikuje krajowych przepisów dotyczących samego zawierania małżeństw. Chodzi wyłącznie o umożliwienie sprawnego wykonania wyroków sądowych poprzez dostosowanie rejestrów.
Przełom w podejściu administracji to bezpośrednie następstwo decyzji na szczeblu krajowym i międzynarodowym. Przez lata polskie urzędy odmawiały wpisywania zagranicznych aktów małżeństw par jednopłciowych do rodzimych rejestrów, powołując się na zapisy Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego.
Czy obecne działania rządu wpłyną na wynik wyborczy w 2027 roku?
Impulsem do zmian stał się wyrok Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z listopada 2025 roku. TSUE uznał wówczas, że kraje członkowskie mają obowiązek respektowania małżeństw osób tej samej płci zawartych legalnie w innym państwie Wspólnoty, powołując się na unijne prawo do swobodnego przemieszczania się oraz ochronę życia rodzinnego. W ślad za tym orzeczeniem Naczelny Sąd Administracyjny nakazał polskiemu urzędowi dokonanie transkrypcji, co zapoczątkowało serię podobnych wyroków w Wojewódzkich Sądach Administracyjnych.
Przypomnijmy, że projekt rozporządzenia, za który odpowiada wicepremier i minister cyfryzacji Krzysztof Gawkowski, ujrzał światło dzienne 13 maja. Po krótkich konsultacjach społecznych, 22 maja ministrowie spraw wewnętrznych i administracji oraz cyfryzacji złożyli podpisy pod gotowym dokumentem.
Resort cyfryzacji podkreśla, że celem zmian jest przede wszystkim modernizacja techniczna, bo system teleinformatyczny rejestru stanu cywilnego musi zostać dostosowany do realiów kreowanych przez wyroki sądów. Wymaga to zaawansowanych prac programistycznych oraz stworzenia zupełnie nowych wzorów dokumentów i odpisów aktów małżeństwa. Nowe przepisy mają zacząć obowiązywać po upływie trzech miesięcy od dnia ich oficjalnego ogłoszenia.
